Hoe (on)gezond is honing?

Steeds vaker kiezen mensen voor honing als een natuurlijk, gezonder alternatief voor suiker in de thee, de yoghurt of bijvoorbeeld in (bak)recepten. Maar hoe gezond is honing nou eigenlijk? En is honing nou echt een gezonder alternatief voor suiker? We leggen het aan je uit. 

Honing: een natuurproduct

Honing wordt van nature door bijen gemaakt en is daarmee een echt natuurproduct. In de supermarkt kunnen we veel verschillende soorten honing vinden, zoals: bloemenhoning, honing crème, light honing, acacia honing, tijmhoning, en nog vele soorten meer. De specifieke naam van de honing geeft aan uit welke gewassen de bijen nectar verzameld hebben. Zo heeft ieder type honing een eigen smaak en textuur, met daardoor een andere toepassingsmogelijkheid. 

De honing die we in de supermarkt vinden, is echter niet altijd een natuurproduct. In tegenstelling tot de pure honing gemaakt door bijen, kan deze honing in een fabriek gemaakt worden uit water en suiker. Het is dus altijd aan te raden om het etiket goed te controleren en door te kijken naar de prijs. Over het algemeen geldt dat een goedkopere honing vaak een mengsel van honingsoorten is en/of aangelegd met suikerwater. Heb je een potje in de kast staan en wil je achterhalen of je ‘echte’ honing of ‘nep’ honing in huis hebt? Dan kun je de oplosbaarheid in water testen. Echte honing wordt pas na lang roeren in het water opgelost. Om er 100% zeker van te zijn dat je ‘echte’ honing in huis hebt, kun je de honing het beste bij een imker bestellen of kopen. 

Ik hoor je denken: Als nephoning bestaat uit suiker en water, dan krijg ik dus eigenlijk alsnog suiker binnen. Terwijl ik dat juist probeerde te vervangen! Ook wanneer we ons verder verdiepen in de samenstelling van ‘echte’ honing, bestaat ook de bijenhoning voornamelijk uit suikers: voornamelijk glucose en fructose. 

Suikers: wat zijn het eigenlijk? En wat zijn de verschillen?

Vaak denken we bij suiker aan de witte tafelsuiker, maar zijn verschillende soorten suikers te onderscheiden. In de volksmond hebben we het bijvoorbeeld ook over fruitsuiker. Maar is de ene suiker nou slechter dan de ander?

Alle suikers vallen onder de koolhydraten: de voedingsstof met de meeste invloed op de bloedsuiker. Net als eiwitten en vetten heeft het lichaam koolhydraten nodig als o.a. energiebron. Sterker nog, onze hersenen kunnen niet zonder koolhydraten. Het volledig weglaten van koolhydraten is daarom niet aan te raden.

Onder de koolhydraten onderscheiden we: suikers, zetmeel en vezels. Op basis van de verteerbaarheid en de samenstelling van de koolhydraten, kennen we eigenschappen toe. Zo kijken we bij suikers naar de hoeveelheid suikerdeeltjes. Hoe meer suikerdeeltjes aan elkaar, hoe langer de keten is en hoe langer het dus ook duurt voor het verteerd en opgenomen kan worden in het bloed. Suikers bestaande uit 1 of 2 suikerdeeltjes worden ‘snelle suikers’ genoemd. 

De bovenstaande suikers worden ook wel enkelvoudige of snelle suikers genoemd. Deze zijn gemakkelijk af te breken en/of op te nemen en zorgen daarmee voor een relatief snellere en hogere bloedglucose stijging in vergelijking met de koolhydraatgroepen met 3 of meer suikergroepen. 

Honing vs. (witte) suiker

In de volksmond wordt met suiker vaak sucrose bedoeld: een suikermolecuul dat wordt afgebroken tot glucose en fructose. Honing bestaat ook uit een mengsel van glucose en fructose. Daarmee is er dus weinig verschil met andere vormen van suiker. De suikers worden in het lichaam op exact dezelfde manier afgebroken, verteerd en opgenomen. 

Is er dan echt helemaal geen verschil tussen honing en suiker? Als we kijken naar de voedingswaarden van 100 gram honing en 100 gram suiker, zit er een klein verschil in het aantal calorieën, met name door een lager aantal koolhydraten. Dat komt omdat honing iets meer water bevat dan suiker. 

Daarnaast bevat honing een kleine hoeveelheid spoorelementen, mineralen, vitaminen (B2, B3, B6, C) en eiwit. De hoeveelheden zijn echter zo minimaal, dat het te weinig is om een concrete bijdrage te leveren aan het totale aantal van deze voedingsstoffen die het lichaam nodig heeft. 

Waar kan ik het beste op letten als ik mijn bloedglucose zo laag mogelijk wil houden?

Het is belangrijk om te letten op de kwaliteit en samenstelling van de koolhydraatbronnen. Zo worden meervoudige koolhydraatketens over het algemeen minder snel afgebroken tot suikers dan enkelvoudige koolhydraatketens.  Enkelvoudige koolhydraten bestaan uit minder complexe koolhydraatketens, waardoor deze sneller afgebroken worden en daarmee van grotere (en snellere) invloed zijn op de bloedsuiker.

Ongeraffineerde koolhydraatbronnen, zoals volkoren (graan)producten, peulvruchten, fruit en groenten bevatten kwalitatief goede (en langere) koolhydraten en zorgen voor minder fluctuaties in de bloedsuiker zorgen dan producten met enkelvoudige koolhydraten. 

Denk hierbij aan producten als wit brood, broodproducten van wit meel, gebak, koek, vezelarme ontbijtgranen, witte pasta en witte rijst. 

De opnamesnelheid van suikers wordt niet alleen bepaald door het type koolhydraat, maar ook door de mate (en timing van) beweging, insulinegevoeligheid en met welke andere voedingsmiddelen de koolhydraten worden gegeten. Zo hebben vezels, eiwitten en vetten een vertragend effect op de stijging van de bloedsuikerspiegel. 

Tot slot

Wil je graag het aandeel suikers/snelle koolhydraten verminderen? Vervang dan de suiker niet door een andere suikerbron. In feite krijg je hiermee namelijk nog steeds de suikers binnen, hetzij in een andere vorm. In het lichaam wordt er echter weinig onderscheid gemaakt tussen suiker afkomstig uit honing of de suikerpot op tafel. 

• Beperk de inname van producten met snelle suikers. Hierbij gaat het met name om toegevoegde suikers en suikers van nature aanwezig in honing, siroop, vruchtensap en vruchtenconcentraten. 
• Vermijd de inname van suikerhoudende dranken. 
• Zorg dat je dagelijks voldoende vezels, eiwitten en vetten binnenkrijgt om de impact van de koolhydraten op je bloedsuikerspiegel te verminderen. 
• Fruit, dat ook veel fructose (suiker) bevat, bevat ook veel belangrijke voedingssstoffen zoals vezels en vitaminen. De vezels uit het fruit remmen de snelle opname van fructose enigszins, maar ook dit type suiker heeft een effect op de bloedsuiker. Vermijden hoeft zeker niet! Let alleen op het type fruit, de timing en de verdeling over de dag.  Wil je graag meer informatie over het aandeel en type koolhydraten in jouw dieet? Of inzage krijgen in de verdeling tussen koolhydraten, vetten en eiwitten? Wij kijken graag met je mee.